Kısa cevap ve arkasındaki hesap
Güncel bir iPhone’un ana kamerasından çıkan fotoğraf 12 megapiksel ve Apple’ın HEIC (Yüksek Verimlilik) biçiminde kaydediliyor. Günlük çekimde bu dosyalar kabaca 2–3 MB arasında: düz bir duvar ya da belge fotoğrafı daha küçük, yaprak, kalabalık veya gece çekimi gibi detaylı sahneler daha büyük olur — çünkü sıkıştırmanın anlatacağı şey artar.
Çarpınca cevap sade ama işe yarar:
- 20.000 × 2 MB = 40 GB
- 20.000 × 3 MB = 60 GB
Yani 20.000 fotoğraflık bir kitaplık, tek bir video saymadan 40–60 GB bandında oturur. 128 GB’lık bir iPhone’da bu, telefonun üçte biriyle yarısı arası demek; bu boyuttaki bir kamera rulosunun neden depolama uyarısı vermeye başladığı da buradan belli. (Telefon üreticileri 1 GB’ı 1.000 MB sayar; bu sayfa da öyle.)
Aynı sayı, çok farklı ağırlık
Fotoğraf başına rakam, ne çektiğine ve hangi ayarı kullandığına göre epey oynar. Aşağıdaki tabloda aynı 20.000 adet, yaygın durumlara uygulandı:
| Ne olduğu | Tipik boyut | ×20.000 |
|---|---|---|
| Ekran görüntüsü | ~0,2–0,5 MB | ~4–10 GB |
| 12 MP HEIC fotoğraf | ~2–3 MB | ~40–60 GB |
| 12 MP Canlı Fotoğraf | normalin kabaca iki katı | ~80–120 GB |
| JPEG (“En Uyumlu”) | HEIC’in kabaca iki katı | ~80–120 GB |
| 48 MP HEIF (Pro modeller) | 12 MP’nin birkaç katı | çoğu telefonun alabileceğinden fazla |
| ProRAW | onlarca MB | hiçbir iPhone’a sığmaz |
Üçü için not düşmek gerek. Canlı Fotoğraf bir kare artı kısa bir video demek; yani düz bir fotoğrafın kabaca iki katı. Günlük çekimlerde Canlı’yı kapatmak, en sessiz yer kazancıdır. JPEG, Ayarlar › Kamera › Biçimler’i En Uyumlu yaptığında devreye girer; Yüksek Verimlilik tam da bunu yarıya indirmek için var. ProRAW ise Pro modellerdeki profesyonel biçim: diğerlerinin attığı veriyi saklamak onun bütün amacı — düzenleme için harika, yanlışlıkla açık kalmış bir telefon için felaket.
Bir video, yüzlerce fotoğraftan ağır
Çoğu kişinin sezgisi tam burada yanılıyor. iOS videonun maliyetini, biçimi seçtiğin ekranda zaten yazıyor: Ayarlar › Kamera › Video Kaydet’i aç, her seçeneğin yanında dakika başına boyutu duruyor. Güncel bir iPhone’da kabaca şöyle:
| Kayıt ayarı | Dakikada | 10 dakikada |
|---|---|---|
| 1080p HD, 30 fps | ~65 MB | ~0,65 GB |
| 1080p HD, 60 fps | ~100 MB | ~1 GB |
| 4K, 30 fps | ~190 MB | ~1,9 GB |
| 4K, 60 fps | ~440 MB | ~4,4 GB |
Rakamları kendi telefonundan oku — asıl kaynak o ekran ve sayılar modele, iOS sürümüne göre biraz değişir. Ama şekli hiç değişmez: tek bir on dakikalık 4K klip yaklaşık 1,9 GB, yani 700–900 fotoğrafın maliyeti. Bir okul gösterisi, bir düğün konuşması ve üç uzun doğum günü klibi, o yıl çektiğin bütün fotoğraflardan ağır gelebilir.
Temizliğe başlamadan önce bilinmesi en değerli şey bu. Kitaplığın 20.000 fotoğraf ve 400 videoysa, ağır olan taraf pekâlâ videolar olabilir. En ağır videoları bulmak genelde kazanacağın en hızlı gigabayttır.
Kendi rakamını iki dakikada bul
Ortalamalar başlangıç noktası; senin kitaplığının kesin bir cevabı var. İki yerden okunur:
- Toplam. Ayarlar › Genel › iPhone Depolama Alanı, sonra Fotoğraflar satırına dokun. Kitaplığının bu telefonda şu an kapladığı gerçek yer budur.
- Adet. Fotoğraflar › Kitaplık › Tüm Fotoğraflar’da ızgaranın en altına in. iOS orada “20.013 Fotoğraf, 512 Video” gibi bir satır yazar.
Birinciyi ikinciye böl; elindeki, herhangi bir tablodan çok daha iyi olan kendi öğe başı ortalaman. Tek bir dosyanın boyutunu mu merak ediyorsun? Fotoğrafı aç ve yukarı kaydır (ya da bilgi düğmesine dokun); bilgi kartı biçimi ve boyutları, güncel iOS sürümlerinde de dosya boyutunu gösterir.
Rakamın yukarıdaki hesaptan belirgin şekilde yüksek çıkıyorsa olağan şüpheliler şunlar: sayıya karışan videolar, Canlı Fotoğraflar, düzenlenmiş fotoğraflar — iOS geri dönebilesin diye dokunulmamış orijinali düzenlemenin yanında tutar, yani yer iki kez harcanır — ve henüz boşaltmadığın Son Silinenler albümü, çünkü silinen öğeler 30 güne kadar yerini korur.
Sorun sayı mı, ağırlık mı?
20.000 fotoğraflık iki kitaplık, bambaşka temizlikler isteyebilir.
Öğe başı ortalaman küçük ve toplam makulse elinde bir sayı sorunu var: binlerce ekran görüntüsü, kaydedilmiş capsler, birbirinin neredeyse aynısı denemeler. Asıl dert yer değil, aradığını bulamamak. Çözüm, kategori kategori inceltmek.
Toplam büyük ama adet sıradansa bir ağırlık sorunu var: uzun 4K videolar, ekran kayıtları, ProRAW, büyük ekler. Çözüm, çok az sayıda çok büyük dosya hakkında birkaç karar vermek — ve on dakikada 20 GB açabilir.
Çoğu telefonda ikisinden de biraz vardır; ama hangisinin baskın olduğunu bilmek nereden başlayacağını söyler ve hikâyenin tamamı dört videoyken beş yıllık fotoğrafı kaydırmanı engeller.
Sayıyı gerçekten ne düşürür
Bir kitaplığın gerçek boyutunu yalnızca iki şey küçültür: öğe silmek ve daha az ya da daha hafif çekmek. Gerisi ağırlığı yer değiştirir. Örneğin iPhone Depolama Alanını Optimize Et, tam çözünürlüklü orijinalleri iCloud’da tutup telefonda daha hafif kopyalar bırakır; bu cihaz rakamını kurtarabilir ama kitaplığın da iCloud planın da aynı büyüklükte kalır. Açmaya değer, ama temizlik değildir; hangi kovanın sıkıştığını görmek için iCloud depolama ile iPhone depolama farkına bak.
Yer, sildiğin anda da geri gelmez. Öğeler Fotoğraflar › Albümler › Son Silinenler’de 30 gün durur ve o süre boyunca yer kaplamaya devam eder; albüm kendiliğinden boşalana ya da sen boşaltana kadar. O 30 gün aynı zamanda güvenlik ağın, o yüzden sadece emin olduğunda boşalt.
Pratikte en büyük kazanç şu sırayla gelir: önce en ağır videolar, sonra ekran kayıtları, sonra ekran görüntüleri ve başka uygulamaların kaydettiği fotoğraflar, en sonda da aynı şeyin dokuz karesini çektiğin benzer seriler. Son kategori, 20.000 fotoğraflık bir kitaplığın içinde çoğu zaman 12.000 fotoğraflık bir kitaplığın saklandığı yerdir — ve kimsenin elle bitiremediği yer, çünkü zor olan silmek değil karar vermek.
Kept tam bu iş için var. Kitaplığını telefonda okur — hiçbir şey yüklenmez, hesap gerekmez — benzer kareleri ve bulanıkları gruplar, unutulmuş büyük videoları öne çıkarır ve küçük resim duvarı yerine sana tek tek karar gösterir. Başlamadan önce bir yığının kaç gigabayt ettiğini söyler. Her silme Son Silinenler’e gider ve 30 gün geri alınabilir. Elle temizlemek ücretsiz — her gün 100 fotoğrafa kadar. Pro isteğe bağlı: bulma ve sıralama işini senin yerine yapar, fiyatı ödemeden önce App Store’da görünür.